ôðéä áøâùèééï : îàçåøé äñôøéí
'ôðéä áøâùèééï äéà îï äãîåéåú äîøâùåú áéåúø áúåìãåú ùéøú äòî÷. øåá éìãé äàøõ, åäéåí ìà ø÷ éìãé ääúééùáåú ääéà, éåãòéí áòì-ôä àú äñôø ùìéååä àåúí áéï âéì ùðä åùðúééí: 'áåà àìé ôøôø ðçîã'. îòèéí äãáøéí ùðëúáå ìâéì ëä øê åäúâìå ëàîéðéí åðëåðéí áãéáåøí áîéãä ëæàú. øåá äâãåìéí ëáø ùëçå áååãàé àú ùîçú äçøåæ äéìãåúéú, àáì âí äí òùåééí ìäáéï áîä äçøåæ 'ìé÷÷ä - ðùé÷ä' (áùéø 'ìôøä äàãåîä...') äåà çæ÷ åòîå÷ åðëåï áçåùðéåúå äøàùåðéú. åøáéí éåãòéí äéèá àú úøâåîä äðäãø ì'ôúçå àú äùòø' ùì ÷ãéä îåìåãåáñ÷é (âí àí øåáí àéðí éåãòéí ùäéà úéøâîä àåúå). àáì éöéøúä ùì áøâùèééï ìà äéúä ø÷ ìôòåèåú. äéà ëúáä äéèá âí ìéìãéí - 'ðéñò àì äùãä' àå 'øçìé òîåñ åàéìðä' åáîéåçã àåñó äñéôåøéí 'çøåæéí àãåîéí', ùäí îï äñéôåøéí äîöåéðéí åäîòîé÷éí áéåúø ùðëúáå ëàï ìéìãéí áðé ùáò òã òùø. éù áäí àåúå ÷ùá øöéðé ìéìãéí ëáùéøé äôòåèåú åöéøåó îôúéò ùì øëåú åàåîõ ìâòú áð÷åãåú ùì ëàá å÷åðôìé÷è. åäëì ëúåá áòáøéú öìåìä åéùøä; ùôä äîáéèä éùø áòéðééí. ëì éöéøúä - î'áåà àìé ôøôø ðçîã' åòã ùéøéä ìîáåâøéí (á÷áöéí 'áöéø', 'àñéó' å'òáéí çåìôåú') - èáåòä áçåúí ùéøú äòî÷, ëùäéà îîìàä àåúä áçååéä àéùéú-ðùéú îòåãðú åèøâéú'.
îúåê äøùéîä 'îòì ìçùëú äúäåí', îàú ôøåô' àøéàì äéøùôìã, ùôåøñîä áòéúåï 'äàøõ 'á 19/3/2008áîìàú îàä ùðéí ìäåìãú äîùåøøú.
www.haaretz.co.il/hasite/pages/ShArt.jhtml
---------------------------------------------------------
àéìú ðâá òì ôðéä áøâùèééï
ñéôåø çééä äèøàâé ùì ôðéä áøâùèééï äéä éãåò ø÷ ìîòèéí. îúåê éãò àéùé åîùôçúé ëúáúé ìôðé ùðéí àçãåú øùéîä ì'éãéòåú àçøåðåú' áä âåììúé àú äñéôåø, áîìàú îàä ùðéí ìäåìãúä. àðé îöøôú àú äøùéîä -
ñéôåøéä åùéøéä ðëúáå àåìé ìáðä åìéìãé ÷éáåõ âáú, àáì ëåìðå âãìðå òì äùéøéí ùìä; äúøâùðå îï äúîéîåú ùì 'áåà àìé ôøôø ðçîã'; îï äàäáä åäîúé÷åú ùì 'äðä àîà äãåâøú/äéà äåìëú åîð÷øú', 'éù áãéø èìä ÷èï/åëåìå ìáï ìáï', àå 'çéôåùéú ìé ÷èðèðä/ äåé, ëîä äéà îñëðä!' ùéøéä çåââéí àú ä÷åì÷èéá, òí èø÷èåø åòâìä åùåáê éåðéí. 'äéà äéúä àé ùì úåí òáåø éìãé éùøàì, ùçåîøéå äéå çåîøé äîöéàåú äéåîéåîéú äæîéðä, àáì ðéáè îäí òåìí ÷ñåí åôìàé, ùì äùúàåú î÷ñîå ùì ä÷ééí: äèìä, äôøä, ÷åáéåú äîùç÷ åäéåðä. áùéøéä, äëì îòðééï, äëì çùåá', àåîøú ã'ø òéðú áøòí-àùì îîëììú áéú áøì. îàæ, äòåìí äùúðä, äçìåí äöéåðé äúîéí ðòëø åàéððå, ä÷éáåõ äåôøè å'äàåèå ùìðå âãåì åéøå÷' ëáø îæîï ìà îåáéì áéöéí åçìá ìúðåáä. åáëì æàú äñôøéí äàìä îîùéëéí åðãôñéí áîàåú àìôé òåú÷éí, ëáø 60 ùðä: ø÷ ìôðé çåãùéí îòèéí òåã ëéëá 'øöúé, øöúé åðôìúé' áøùéîú øáé äîëø ìéìãéí. 'áåà àìé ôøôø ðçîã' ðéöì îùéðé äæîï áæëåú äîñø áï äàìîååú äçáåé áùåøåú äîòèåú: ÷øéàä ðåàùú ì÷éøáä, ìçåí åìîâò. àáì ãîåúä ùì ôðéä áøâùèééï äééúä òìåîä, åø÷ îòèéí éãòå àú ôøèé çééä åàú ñéôåøä äèøàâé. äéà ðåìãä á-1908 áøåñéä äìáðä, åìîãä òáøéú ááéú îàáéä äîåøä. áâéì 22 òìúä ìàøõ åäúééùáä á÷éáåõ âáú òí áï æåâä, àäøåï (àø÷'ä) éùøàìé. úçéìä òáãä ëîãøéëú ðåòø, àìà ùîçìú äìá ä÷ùä, ùäúâìúä àöìä áâéì 18, äâáéìä àåúä åäéà ðàìöä ìòáåã áîçñï äáâãéí åáîúôøä. 'äòáåãä äæå äéà àçã äãáøéí ùîàåã úñëìå àåúä', îñôø ãðé äãøé, áï âáú. 'îöã ùðé, ìàîðéí çáøé ÷éáåõ ìà ÷ì, åìà ôòí äí î÷áìéí éçñ îæìæì, àáì ìà ôðéä: äéà æëúä ìëáåã åäòøëä âãåìéí, òøëä àú òìåï äîù÷ åëúáä ùéøéí ìçâéí åìàéøåòéí'.
àó ùäéåí äéà éãåòä ëîùåøøú ìéìãéí, äéà ëúáä øåîï îøâù ìðåòø, 'áðé åâéèä', åùìåùä ñôøé ùéøä ìîáåâøéí. 'ðéâåðéí', ùéøä äéãåò áéåúø, ùáéèà àú âòâåòéä ìäåøéä åìòåìí ùäåùîã áùåàä, äåìçï áéãé ãåã æäáé åäåùø áôé òåôøä çæä: 'ùúìúí ðéâåðéí áé, àîé åàáé/ ðéâåðéí, îæîåøéí ùëåçéí'. òùøåú îùéøéä äåìçðå, åçîéùä îäí äùúúôå áôñèéáìé äæîø ùì ùðåú äùéùéí, ìôðé òéãï ä÷ãí-àøåáéæéåï. ôðéä äéúä ãåãúä ùì àîé, åáîùôçúå ñéôøå úîéã òì äîçéø äé÷ø ùì àäáúä ìéìãéí; ìéãú áðä âøùåï á-1934 ëîòè åòìúä ìä áçééä. 'äìá îôøôø îâéì òú àæëåø ëé ìà äøç÷ äééúé îàåúå âáåì àôì, àùø áòèéå äåôëéí úéðå÷åú ìéúåîéí- åàðé çæøúé îùí', ëúáä ìàçåúä îéã àçøé äìéãä. àó ùðàñø òìéä ììãú ùåá, äéà ééçìä ëì äòú ìéìã ðåñó åëòáåø 11 ùðä äòæä åäøúä. åàåìí äúéðå÷ îú òí ìéãúå, åîöáä ùì ôðéä áú ä-37 äéãøãø îàåã. àú çîù ùðåúéä äàçøåðåú áéìúä áîéèä, îçöéúï ááéú äçåìéí 'äòî÷' áòôåìä, åîçöéúï ááéú. ëì àåúä òú äîùéëä ìëúåá: äòåìí ùäéà úéàøä- äôøôøéí, äàôøåçéí äæäåáéí, äúøðâåìåú äîð÷øåú, éìãé ä÷éáåõ äîæð÷éí ìáøéëú äîéí äöìåìéí- äëì äú÷ééí îòáø ìçìåðä. 'àäáðå ìá÷ø àöìä, äçãø ùìä äéä úîéã ôúåç åäééðå îùúôéí àåúä áçééðå, î÷ååéí ùúëúåá òì ëê', îåñéó ãðé äãøé. 'ìçãø ùì äåøéé äéä ÷éø îùåúó ìçãø ùì àø÷'ä åôðéä, åôòí ðéâðúé áçìéì, ëðøàä çæ÷ îãé, åäéà ãô÷ä òì äãìú åàîøä, ãðé, àúä îðâï îàåã éôä àáì àðé ìà îøâéùä èåá. àçø ëê ëúáä òì æä ùéø'.
á-18 áñôèîáø 1950 ðôèøä ôðéä áøâùèééï, åäéà ø÷ áú 42. ìáðä âøùåï îìàå àæ 16. äåà ìîã äðãñàåú îëåðåú, åòøá îìçîú ùùú äéîéí, òîã ìäúçéì ìðäì àú 'ôìñèøå', îôòì äôìñèé÷ ùì âáú ùæä òúä äå÷í. á-6 áéåðé 1967 ìôðåú áå÷ø çãø ìàøõ îèåñ òéø÷é åäåôì îòì îàâø ãì÷ ùìéãå éùðå çééìéí. 'àú âøùåï æéäå ìôé äâøáééí ùìå, ùðùàå àú äîñôø äñéãåøé ùìå áîëáñä ùì ä÷éáåõ', àåîøú àìîðúå, ôðéðä éùøàìé. áúí éåðú äééúä áú òùø, àåøéú áú ùù, åñîãø, ø÷ áú úùòä çåãùéí. áîåúä äùàéøä ôðéä áøâùèééï çåîø øá ùìà äúôøñí, åáòìä, ùäéä áòöîå ñåôø åàéù øåç, òøê åäåöéà ìàåø òùøä ñôøéí ðåñôéí ùìä. 'øàéúé îçåáúé åëúô÷éã çéé ìäöéì îùéëçä àú éöéøúä', ðäâ ìåîø.
øùéîúä ùì àéìú ðâá ôåøñîä ìøàùåðä á'éãéòåú àçøåðåú' áùðú 2008 , áîìàú îàä ùðéí ìäåìãú äîùåøøú.